Juridisch woordenboek - Begrippenlijst



ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ

A
Aanhangig maken
Het starten van een procedure bij de rechter; in een strafproces gebeurt dat door een dagvaarding of een oproep door de officier van justitie in een civiel proces door een dagvaarding door de eiser van de andere partij of een verzoekschrift aan de rechter.
Aanhouden
1. In het strafrecht: het feitelijk vasthouden van iemand die er van verdacht wordt een strafbaar feit te hebben begaan.
2. In een civiele of strafprocedure: het uitstel van de behandeling of de eindbeslissing van de rechter.
Aanleg
De rechterlijke instantie waar de behandeling van een zaak plaatsvindt. De rechtbank is de eerste aanleg, het gerechtshof de tweede aanleg oftewel de hoger-beroepsinstantie.
Aanwijzing
1. Voorschrift hoe het openbaar ministerie zijn taak moet vervullen. Er is bijvoorbeeld een aanwijzing over de rol van een officier van justitie bij risicowedstrijden in het betaald voetbal.
2. Officieel bevel van de minister van justitie aan het openbaar ministerie om een zaak op een bepaalde manier af te handelen.
Aanzegging
Bekendmaking door middel van het uitreiken van een gerechtelijk schrijven, bijvoorbeeld een dagvaarding of een kennisgeving.
Absolute competentie of bevoegdheid
Bij het uitbrengen van een dagvaarding spelen in het algemeen twee vragen een rol. Ten eerste moet altijd worden vastgesteld welke soort rechter bevoegd is om een zaak te behandelen. In de meeste gevallen zal het dan gaan om vast te stellen of men bij de gewone rechter of bij de kantonrechter moet zijn. Dit is de vraag van de absolute competentie. Ten tweede moet men vaststellen in welk arrondissement de rechter dient te worden benaderd. Dit is de vraag van de relatieve competentie
Administratieve afhandeling
Procedure om buiten het strafrecht lichte (verkeers-) overtredingen af te handelen.
Administratieve rechtspraak
Zie: Bestuursrecht

Raadsman of raadsvrouw in juridische aangelegenheden. Een advocaat moet zijn ingeschreven bij de rechtbank en is ook lid van de Nederlandse Orde van Advocaten.
Voor meer informatie: http://www.advocatenorde.nl/.
Advocaat-Generaal
(A-G.)
1. Vertegenwoordiger van het openbaar ministerie bij een gerechtshof. Zijn taak komt overeen met die van de officier van justitie bij de rechtbank.
2. Bij de Hoge Raad: adviseur van de hoge raad Deze advocaat-generaal werkt niet voor het openbaar ministerie
Akte
Ondertekend geschrift, dat als bewijs kan dienen.
Alternatieve sanctie
Een taakstraf (werkstraf of leerstraf) als alternatief voor gevangenisstraf of boete. taakstraf is onbetaalde arbeid die wordt opgelegd door de strafrechter in plaats van een gevangenisstraf. Het werk wordt meestal verricht in ziekenhuizen, bejaardencentra, kinderboerderijen, sportclubs e.d. leerstraf is het verplicht volgen van een cursus of training als alternatieve straf voor jeugdigen.
Ambtshalve toevoeging
Toewijzing door de rechter van een advocaat die kosteloos rechtsbijstand verleent aan verdachten, vreemdelingen of psychiatrische patienten die in bewaring zijn gesteld (zie ook: In bewaringstelling) zonder dat zij daartoe zelf een verzoek hoeven indienen.
Appèl
Hoger beroep; de mogelijkheid om, als men het niet eens is met een rechterlijke uitspraak, een nieuwe uitspraak van een hogere rechter te vragen. Als een zaak bij de rechtbank heeft gediend en hoger beroep wordt ingesteld, dan wordt de zaak behandeld door het gerechtshof. In beroep gaan bij de hoge raad heet cassatie.
Appellant
Degene die in hoger beroep gaat.
Arbitrage
Vorm van geschilbeslechting waarbij niet de rechter, maar een of meer door de partijen zelf aangewezen scheidsrechters (arbiters) een uitspraak doen.
Arrest
Uitspraak van een gerechtshof of de hoge raad
Arrondissement
Rechtsgebied. Nederland is verdeeld in negentien arrondissementen, met elk een rechtbank en een arrondissementsparket. Zie ook: Ressort.
Arrondissementsparket
Het kantoor van het openbaar ministerie in een arrondissement. Op het arrondissementsparket werken de officieren van justitie en ondersteunend personeel onder leiding van een hoofdofficier van justitie. De parketten zijn gevestigd in dezelfde steden als de rechtbanken.
Belanghebbende
Iemand die betrokken is bij een besluit of geschil en daar (rechtstreeks) belang bij heeft.
Bestuursorganen
Organen die belast zijn met overheidstaken, zoals het College van Burgemeester en Wethouders of een bedrijfsvereniging.
Bestuursrechtspraak
Rechtspraak die zich bezighoudt met geschillen over besluiten van een overheidsorgaan. De geschillen kunnen zich zowel tussen burgers en bestuursorganen als tussen bestuursorganen onderling afspelen. Bestuursrecht is de moderne benaming voor wat vroeger administratief recht heette.
Bewijslast
De verplichting tot het leveren van bewijs in een proces.

ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ
bron: www.rechtspraak.nl
home | AdvocatenHulp | rechtzoekenden | advocaten | beheer | contact | disclaimer